Stefan Paas

Stefan Paas is hoogleraar missiologie en interculturele theologie aan de Vrije Universiteit Amsterdam en hoogleraar missiologie aan de Theologische Universiteit Kampen. In 2018 werd hij verkozen tot Theoloog des Vaderlands.

Homepage VU: http://www.godgeleerdheid.vu.nl/nl/over-de-faculteit/medewerkers/wetenschappelijk-personeel-m-s/paas.aspx

Homepage TU: https://www.tukampen.nl/medewerkeronline/spaas

In zijn artikel lijkt Bart Klink vooral twee punten te willen maken, namelijk:

1. Theologen zijn het al eeuwen fundamenteel met elkaar oneens over God.
2. Dat komt omdat ze niet beschikken over ‘betrouwbare kenmethoden en criteria waaraan claims (over God) getoetst kunnen worden’.

Waarom is het belangrijk deze punten te maken? Anders gezegd: wat is nu het doel van Klinks betoog? Klink vertelt het helaas niet. In deze respons ga ik er daarom maar van uit dat Klink wil zeggen dat theologie niet wetenschappelijk is. Steun daarvoor vind ik in de uitgebreidere versie van zijn artikel op zijn weblog. Daar vermeldt hij dat de theologie de ‘kenmerken van gezonde wetenschap’ mist.

Is theologie een wetenschap? Die vraag is een beetje als de spreekwoordelijke kanarie in de mijnschacht. Mensen die serieus en beargumenteerd (dat moet er wel bij gezegd) de vraag met ‘nee’ beantwoorden, krijgen vervolgens de uitdaging hoe je dan allerlei andere wetenschappen wel binnenboord houdt. Onbewezen axioma’s? Doorlopend verschil van mening? Onduidelijkheid over welke data precies relevant zijn? Dogmatische houdingen? Gebrek aan technische toepassingen? Esoterisch jargon? U vraagt, de universiteit draait.

‘Heeft theologie ooit iets opgeleverd voor de wetenschap?’ Als ik zo’n vraag lees of hoor, is mijn primaire reactie dat het een verkeerde vraag is. Net zoiets als: ‘Heeft politiek ooit iets betekend voor cultuur?’. Te groot, te vaag, en daardoor niet interessant. Maar toch, als we iets preciezer kijken, valt het op dat de moderne westerse wetenschap is ontstaan in een door het christendom gestempelde wereld.

Wetenschap heeft een enorme reputatie in onze samenleving. Het is zo’n beetje het enige instituut dat nog algemeen vertrouwd wordt, ook na de affaires met Diederik Stapel en anderen. Kom daar eens om in de politiek of in de kerk. Des te schokkender is het dat meer en meer naar buiten komt over de onbetrouwbaarheid van veel (waarschijnlijk zelfs het meeste) wetenschappelijk onderzoek.

Dat er groepen en individuen zijn die religieuze motieven aanvoeren als reden om geweld te plegen, is onbetwistbaar. Kruisvaarders, kindermisbruikers, terroristen, de Ku Klux Klan, ze zijn er allemaal als de kippen bij om God aan te roepen als rechtvaardiging voor hun daden. Het is echter een veel lastiger vraag om te bepalen in hoeverre religie een oorzaak is van geweld.

Uitgebreid zoeken

Categorie
Tag
Auteur
Tekst

Laatste reacties

  • Ronald V. zei Naar deze reactie >>>
    Beste Gilbert

    Niet om het één of ander maar als je eerlijk bent, dan zul je moeten erkennen dat de goddeloze metafysica een stuk... 26-03-2019 17:46
  • Ronald V. zei Naar deze reactie >>>
    Me too.  26-03-2019 17:37
  • @Bert, niet aan JR ontleend, daarvoor al aan de esoterische filosofie  maar JR heeft hierbij wel een punt dat kun je moeilijk ontkrachten.... 26-03-2019 17:32
  • Bert Morriën zei Naar deze reactie >>>
    Geef mij maar het citroenisme. 26-03-2019 16:19
  • Bert Morriën zei Naar deze reactie >>>
    Egbert,

    [In een overvloedige rijke voor ons onbegrijpelijke werkelijkheid is alles mogelijk, dat impliceert ook zaken die je bevattingsvermogen ten verre overstijgen.]
    Dit heb je aan JR ontleend en die zegt dat daarom een God wel moet bestaan. Nog afgezien van dat 'moet' maakt JR het te mooi om... 26-03-2019 16:17
  • Gilbert Knuyt zei Naar deze reactie >>>
    ++  Over het atheïstische geloof  ++

    -  Lieven (26-03-2019 12:42) heeft gelijk als hij schrijft : "Maar als een atheïst gaat beweren... 26-03-2019 16:16