History for Atheists: Copernicus werd niet vervolgd

History for Atheists: Copernicus werd niet vervolgd
23 juli
2018

Het is zomervakantie, dus is het leuk om eens een echte longread aan te raden. Deze gaat over de vraag of Copernicus door de kerk werd vervolgd. (Spoiler: het antwoord is nee).

In een uitgebreid artikel op zijn blog ‘History of Atheists’ schrijft auteur Tim O’Neill uitgebreid over de ‘affaire Copernicus’. De samenvatting daarvan luidt nogal eens: Copernicus ontdekte dat de aarde om de zon draaide, maar durfde dat niet te publiceren uit angst voor de kerk. Het boek zou na zijn dood moeten verschijnen maar dankzij een moedige Protestant verscheen het net voor zijn dood.

Pseudo-geschiedenis

O’Neill stelt dat dit verhaal niet klopt. Daarbij is het interessant om op te merken dat hij zelf een verklaard atheïst is. Toch begon hij enkele jaren geleden een website waarin hij historische fouten die vaak door atheïsten (met name de polemische ‘nieuwe atheïsten) worden doorverteld aan de kaak stelt. Waarom? Omdat hij als rationalist het niet kan laten gebeuren dat pseudo-geschiedenis wordt gebruikt om religie aan te vallen. Dat is niet rationeel. Natuurlijk, schrijft hij, ook religieuze auteurs maken zich hier schuldig aan, maar er waren al voldoende websites die dat aan de kaak stelden. Dus richt hij zich als atheïst op nonsens uit het atheïstische kamp.

Het hele artikel samenvatten in een kort bericht zou het geen recht doen. Een paar losse argumenten: Copernicus had een systeem bedacht dat wiskundig gezien eenvoudiger was dan het Ptolemeïsche, maar dat nog geen goede natuurkundige onderbouwing had (die zou pas een eeuw later volgen, via Kepler en Newton). Dat maakte hem voorzichtig. Verder heeft hij zijn ideeën wel degelijk laten circuleren tijdens zijn leven, vooral onder collega-astronomen. Dat was destijds een gebruikelijke aanpak.

Veroordeling

Wel was Copernicus beducht voor een groep die de Aristotelische natuurkunde had verwerkt binnen het scholastische christendom en derhalve zijn ideeën op religieuze gronden direct zouden verwerpen. Mede daarom stemde hij in met een voorwoord dat zijn gedachten voorstelde als een rekenmodel, niet per se als een beschrijving van de werkelijkheid.

Ook wijst O’Neill er op dat de veroordeling van het Copernicaanse stelsel een eeuw na de eerste publicaties erover plaatsvond, en dat de veroordeling ook toen gebaseerd was op het meerderheidsstandpunt van de wetenschap.

Wie deze longread uit heeft, kan daarna een flink aantal zonnige middagen doorbrengen met de rest van de website. Veel leesplezier!

Bron: The Great Myths 6: Copernicus’ deathbed publication.

Reacties mogelijk gemaakt door CComment

Uitgebreid zoeken

Categorie
Tag
Auteur
Tekst

Laatste reacties

  • @Marten, waar blijft nu jouw explicatie over op welke wijze het antropomorfologische wereldbeeld te hanteren.

    Neem je tijd.  21-07-2019 20:11
  • Ik geloof ook in energie en religie als uitstekend te hanteren politiek machtsmiddel.

    Zoals een fabrikant tegen ooit een pastoor zei houd... 21-07-2019 20:07
  • vinneke zei Naar deze reactie >>>
    Beste Gilbert geloof in God als jij dat wil maar maak het niet een absolute waarheid dat ie bestaat want zijn indoctrine begon met de bijbel... 21-07-2019 19:24
  • Marten,

    Onze horloges geven de tijd aan die gebaseerd is op die van de draaiing van de aarde om zijn as; een etmaal van 24 uur.

    Ik ben... 21-07-2019 18:07
  • Edward Apcar zei Naar deze reactie >>>
    Ramon,
    Je beroept je op ‘de waarheid’, maar waarheid is fwat je gelooft, wat je wílt geloven, maar waar het om gaat is zoeken naar de... 21-07-2019 14:53
  • @Gilbert, waarom moesten die arme kindertjes het allemaal ontgelden, jammer dat de kindertelefoon destijds nog niet bestond, want dit... 21-07-2019 13:11