‘Nieuwe atheïsten zijn anti-theïsten’

‘Nieuwe atheïsten zijn anti-theïsten’
05 dec
2014
Nieuws

Volgens religiewetenschapper Reza Aslan zijn de zogenaamde ‘Nieuwe Atheïsten’ niet representatief voor het atheïsme. Het zijn anti-theïsten met religieuze trekjes.

 

Aslan schrijft dat in een betoog voor het online tijdschrift Salon.com. Atheïsme is het niet geloven in een god. Maar mensen als Richard Dawkins, Sam Harris en de inmiddels overleden Christopher Hitchens richten zich op het bestrijden van religie, omdat het een oorzaak van zeer veel kwaad zou zijn. Hun visie heeft onder de naam ‘New Atheism’ veel aanhang.



Volgens Aslan is dit Nieuwe Atheïsme allereerst niet nieuw, en bovendien niet representatief voor het atheïsme. Hij stelt dat zo’n 85 procent van de atheïsten helemaal niet zo’n anti-religieuze houding heeft.

 

De geboorte van het anti-theïsme ligt ergens rond de Verlichting, stelt Aslan. Atheïsme heeft veel oudere papieren, en gaat vermoedelijk even ver terug als het geloof in god of goden. Al in oude geschriften twijfelen mensen aan die goden. De term ‘atheïsme’ werd door de Grieken geïntroduceerd, maar betekende destijds ‘iemand die de goden niet navolgt’, oftwel een immoreel persoon. De link tussen atheïsme en immoraliteit wordt nog steeds gelegd, maar is ontrecht, vindt Aslan.

 

Het anti-theïsme is in de achttiende eeuw opgekomen en de term staat in het Oxford English Dictionary van 1833: ‘one opposed to belief in the existence of a god’. In de periode kort na de Verlichting hadden kerken nog een grote wereldlijke macht. Veel atheïsten uit die tijd verzetten zich wel tegen de kerk, maar dan vooral om die macht te breken, niet zozeer om religie te bestrijden.

 

De hoogtijdagen van het anti-theïsme ziet Aslan in de tijd van Marx en Engels. Hun verzet tegen iedere vorm van religie is later overgenomen door communistische regimes in de Sovjet Unie en China. Aslan stelt dat het terecht is om de enorme misdaden die door deze regimes zijn gepleegd niet op het conto van hun atheïsme te schuiven: het komt uit hun anti-theïsme:

 

After all, if you truly believe that religion is “one of the world’s great evils” – as bad as smallpox and worse than rape; if you believe religion is a form of child abuse; that it is “violent, irrational, intolerant, allied to racism and tribalism and bigotry, invested in ignorance and hostile to free inquiry, contemptuous of women and coercive toward children” – if you honestly believed this about religion, then what lengths would you not go through to rid society of it?

 

Hij verwijst hierin overigens naar uitspraken die onder meer door Richard Dawkins zijn gedaan.

 

Aslan ziet religieuze trekjes in het Nieuwe Atheïsme, die lijken op die van religieuze fundamentalisten. Het is reactionair, en reageert even ongenuanceerd en vijandig op religie als fundamentalistische gelovigen reageren op atheïsme. ‘…the New Atheists have, perhaps inadvertently, launched a movement with far too many similarities to the ones they so radically oppose.’

 

In de media worden de Nieuwe Atheïsten doorgaans neergezet als vertegenwoordigers van het atheïsme. Maaar Aslan eindigt met de oproep de Nieuwe Atheïsten niet langer atheïsten te noemen, maar anti-theïsten.

Reacties mogelijk gemaakt door CComment

Uitgebreid zoeken

Categorie
Tag
Auteur
Tekst

Laatste reacties

  • Eelco van Kampen zei Naar deze reactie >>>
    En helaas, alweer moet ik hier reageren:

    Voor de duidelijkheid, "Marten" beweert alweer iets over mijn standpunten wat niet het geval is.... 17-06-2019 23:22
  • Eelco van Kampen zei Naar deze reactie >>>
    Correctie, dat moet zijn:
    Helaas moet ik alweer reageren:"Marten" geeft mijn positie steeds maar weer verkeerd weer, met persoonlijke... 17-06-2019 23:17
  • Eelco van Kampen zei Naar deze reactie >>>
    Helaas ik alweer reageren: "Marten: geeft mijn positie steeds maar weer verkeerd weer, met persoonlijke aanvallen en beledigingen erbij (dat... 17-06-2019 23:15
  • Marten,

    ik kaats de bal dan even terug. Verklaar jij even hoe de aardlagen zijn ontstaan?
    Zoals PietS hieronder een antwoord gaf, zo iets... 17-06-2019 22:03
  • Marten,

    ik reageerde zonet hier wat lager op jouw post aan Jac. Ik zie nu pas jouw post aan mij gericht. 

    Deze reactie is weer erg op de... 17-06-2019 21:51
  • Aan Marten,

    ik reageer even mee op je bericht hierboven gericht aan Jac:

    fijn dat je toon al iets milder geworden is, al verwijt je hier... 17-06-2019 21:36