Ethische en theologische reflectie op ‘human enhancement’ Speciaal

Ethische en theologische reflectie op ‘human enhancement’
28 juni
2013
Nieuws

In een rapport van de Conference of European Churches gaan ethici en theologen vanuit verschillende geloofstradities in op de (on)wenselijkheid van Human Enhancement.

 

Wat Human Enhancement precies is, is een van de vele vragen die in het rapport van 300 pagina’s aan de orde komen. ‘Menselijke verbetering’ kan je zeer breed opvatten zodat zelfs het aanmeten van een bril er onder valt. Bij Transhumanisten betekent het dat mensen hun eigen evolutie gaan sturen met gebruikmaking van technologie en biotechnologie. Doorgaans wordt pas over ‘verbetering’ gesproken wanneer een ingreep niet gericht is op het corrigeren van een ziekte of gebrek.

Maar ook het begrip ‘verbetering’ is voor meer dan één uitleg vatbaar. Want wie bepaalt wat ‘goed’ is? Religieuze mensen zullen God als bron van goedheid zien, waarbij mensen niet bepalen wat goed is maar het hooguit ontdekken.

Een van de samenstellers van het rapport, dat bestaat uit een serie opstellen door deskundigen, is Theo A. Boer, docent ethiek aan Protestantse Theologische Universiteit (Groningen). Hij schreef ook een afsluitende reflectie voor de bundel.

 

Doemprofeten

Daarin staat onder meer hoe de discussie over Human Enhancement vaak lijkt te gaan tussen enthousiaste Transhumanisten en doemprofeten die het einde van de menselijkheid voorspellen. Boer observeert dat de bijdragen in het rapport doorgaans veel genuanceerde zijn. Niemand is per definitie tegen het verbeteren van de situatie van de mensheid. Maar niet iedere vorm van verbetering is nuttig.

Verbetering kan bovendien al optreden bij normaal medisch handelen. Zo krijgen patiënten met de ziekte van Parkinson soms een elektrode geïmplanteerd die bepaalde delen van de hersenen stimuleert. Dat vermindert de klachten, maar kan ook stemming en emoties ‘verbeteren’.

Criteria voor wat wel of niet mag zijn lastig te geven. Een van de auteurs komt met vier belangrijke principes om verbeteringen te toetsen: respect voor de autonomie; zorg voor welbevinden en integriteit; aandacht voor mogelijke schade en risico’s; en zorg voor een rechtvaardige verdeling van de voordelen.

 

Bedreigingen

In zijn reflectie wijst Boer erop dat er misschien belangrijker onderwerpen zijn om onze energie aan te besteden dan ‘Human Enhancement’. Dat heeft met name te maken met die ‘rechtvaardige verdeling’. Want moeten we in tijden van klimaatverandering, voedselschaarste en andere bedreigingen wel zo nadrukkelijk bezighouden met een concept (Human Enhancement) waarvan we niet eens zeker zijn dat het kan werken? Er bestaat gerede twijfel of we wel in staat zullen zijn onszelf fundamenteel te verbeteren.

Wel is het goed dat wetenschappers blijven zoeken naar manieren om het menselijk welzijn te verbeteren. En dat theologen en ethici blijven reflecteren op de gevolgen van de uitvindingen die zij doen.

Aan het rapport werkten deskundigen mee vanuit christendom, jodendom en islam. Naast ethici en theologen schreven ook natuurwetenschappers (zoals de Nederlandse biofysicus en nano-onderzoeker Cees Dekker). Het rapport Human Enhancement, Scientific, Ethical and Theological Aspects from a Eurpean Perspective is gratis te downloaden.

 

Reacties mogelijk gemaakt door CComment

Uitgebreid zoeken

Categorie
Tag
Auteur
Tekst

Laatste reacties

  • Hallo Wim,

    zo iets heb ik Gilbert ook al proberen duidelijk te maken. Als niet geloven een onvermogen van een mens is, dan kan die mens... 27-06-2019 11:42
  • Wim de Rooij, Eindhoven zei Naar deze reactie >>>
    Hallo Jac.

    Raar dat een god als deze zou bestaan mensen zou laten ontstaan die onmachtig zijn om tot het besef te kunnen komen dat deze god... 27-06-2019 10:06
  • Dag Jakob,

    ik heb ook die indruk over Marten, maar ik dacht, ik ga het toch eens proberen met een paar heel concrete vragen. Ik vrees... 27-06-2019 08:56
  • Gilbert,

    Waar, buiten je vele drogredenen, lever je nu bewijs dat het christendom de juiste godsdienst is?

    - Waarom is het christendom dan... 27-06-2019 08:28
  • Lieven,

    Marten zal hier geen bevredigende antwoorden op geven,  om de doodeenvoudige reden omdat hij ze niet weet. Marten zijn kracht ligt... 27-06-2019 05:42
  • Marten,

    er zijn jou al vele vragen gesteld die je nog niet hebt beantwoord. Misschien bewust of toevallig?
    Zo vroeg ik je niet lang geleden... 26-06-2019 21:04