Promotie en symposium: Bipolaire stoornis en religie

Promotie en symposium: Bipolaire stoornis en religie
27 jan
2020

Op 30 januari 2020 promoveert Eva Ouwehand, theoloog en werkzaam als GGZ geestelijk verzorger, aan de Rijksuniversiteit Groningen op een onderzoek naar de relatie tussen bipolaire stoornis en religie. Aansluitend vindt het symposium ‘Tussen hemel en hel’ plaats.

Ouwehand begon haar onderzoek met het interviewen van 34 mensen met een bipolaire stoornis. Op basis hiervan stelde zij een vragenlijst samen, die aan bijna tweehonderd bipolaire patiënten van ggz-instelling Altrecht is voorgelegd.

Afgesneden

Een aanzienlijk deel (66%) van de mensen met een bipolaire stoornis heeft wel eens een ervaring met religieuze of spirituele inhoud, blijkt uit het onderzoek van Ouwehand. Die ervaringen treden vooral op in de manische fase. Mensen voelen zich één met God, met de natuur of het universum. Er kan een ervaring van ‘synchroniciteit’ zijn, het gevoel dat alles met elkaar verbonden is. Tijdens de depressieve fase, maar ook tijdens een opname kan iemand juist het gevoel krijgen afgesneden te worden van deze spirituele ervaringen en van God. 

Ouwehand beschrijft de reacties op spirituele ervaringen in drie hoofdgroepen. De eerste groep distantieert zich van de ervaring, als een symptoom van hun ziekte. Ook komt het voor dat familie de patiënt ontmoedigt om zich al te nadrukkelijk met deze spirituele ervaringen bezig te houden.

Bang

De tweede groep ziet de ervaringen als een spirituele crisis. Zij vinden het belangrijk om een en ander te duiden, en zo tot geestelijke groei te komen. De derde (en grootste) groep accepteert de spirituele ervaringen als authentiek, maar erkent dat hun ziekte de ervaring deels inkleurt en er mee op de loop kan gaan.

Patiënten vinden het soms lastig om over hun ervaringen te praten, omdat ze bang zijn dat die alleen als symptoom worden gezien. In een interview op de website van de RUG zegt Ouwehand: ‘Ze zoeken naar respect voor hun religiositeit en erkenning van hun ervaringen, maar ook naar een kritisch klankbord om hun ervaringen af te wegen. Voor velen blijven het belangrijke ervaringen die iets vertellen over wie je bent en wat jouw plaats in de wereld is.’

Vooroordelen

In haar proefschrift gaat Ouwehand in op de vraag hoe mensen met een bipolaire stoornis religieuze en spirituele ervaringen zelf interpreteren, welke invloed deze ervaringen op hun leven hebben en hoe zorgverleners kunnen helpen een evenwichtige houding ten aanzien van zulke ervaringen te vinden. 

Zij stelt dat het belangrijk is om zonder vooroordelen met de patiënt te communiceren. Lotgenoten kunnen belangrijk zijn voor de patiënten, die in een vroege fase van hun ziekte vaak doorslaan in de omgang met spirituele ervaringen, maar in latere stadia doorgaans een betere balans vinden.

Ouwehand kwam tot het onderzoek via haar ervaring in de hulpverlening, maar ook doordat in haar familie aanleg voor psychose voorkomt. ‘Ik ben zelf nooit psychotisch geweest, maar dat de verbinding tussen psychose en religie ook in mijn familie voorkwam, maakte mij nieuwsgierig naar wat hierover wetenschappelijk te zeggen is’, vertelt zij.

 

Promotie: 30 janauri, 11:00, Academiegebouw RUG. Na de promotie vindt in de Doopsgezinde kerk Groningen, Oude Boteringestraat 33, 9712 GD Groningen, het symposium Between heaven and hell. Religious and spiritual experiences in the context of mental health care plaats. Toegang is gratis, aanmelding via de site.

Proefschrift: Mania and Meaning: a Mixed Methods Study into Religious Experiences in People with Bipolar Disorder: Occurrence and Significance.

Bron: artikel ‘Meer aandacht voor religieuze en spirituele ervaringen bij behandeling bipolaire stoornis’.

Reacties mogelijk gemaakt door CComment

Uitgebreid zoeken

Categorie
Tag
Auteur
Tekst

Laatste reacties

  • Ik had het over zijn schrijfstijl met zelfs ook nog een bijbehorende link ter verduideliking maar goed lezen schijnt voor sommigen ook... 24-02-2020 15:12
  • Edward Apcar zei Naar deze reactie >>>
    Jac,

    In eerste instantie gunde ik Egbert het voordeel van de twijfel. De in Vlaanderen populaire naam Lieve (van Godelieve, 'door god... 24-02-2020 15:01
  • Edward Apcar zei Naar deze reactie >>>
    @ Benedict Broere 24-02-2020 13:00

    In mijn eerste bijdrage op dit draadje was mijn vraag in het algemeen gesteld. Aan de hele... 24-02-2020 14:48
  • @Benedict, als je het over aanleg hebt associeer ik dat al snel met genetica, een mystica die ook frequent post op het blog van JR, viel... 24-02-2020 14:33
  • @Jac, verder doe ik echt geen moeite meer om jou te overtuigen, dergelijke  conclusies waar je nu weer mee aan komt zetten zeggen in wezen... 24-02-2020 14:17
  • Benedict Broere zei Naar deze reactie >>>

    Egbert 24-02-2020 12:32  --  Je verwijst naar dit: >>Rudolf Otto wijst op de tegenstelling tussen ‘het dorre hart’ en ‘het levende... 24-02-2020 13:43